Sosial media karyeranı necə məhv edə bilər ?

Artıq bir çox insan günə telefonla başlayır. Gözümüzü açan kimi ilk etdiyimiz iş bildirişlərə baxmaq olur. Kim yazıb, nə paylaşılıb, harada nə baş verib xəbərdar olmaq istəyirik. Gün ərzində saysız mesajlar, paylaşımlar və şərhlər görürük. İşdə fasilə zamanı, nəqliyyatda gedərkən, hətta yemək vaxtı belə telefon əlimizdən düşmür. Axşam yatmazdan əvvəl də yenə ekrana baxırıq. Sosial media həyatımızın demək olar hər anına daxil olub
Artıq insanlar xəbərləri buradan oxuyur, dostları ilə burada ünsiyyət qurur, hətta iş axtarışına belə bu platformalardan başlayır. Məsələn, iş elanları paylaşan səhifələr minlərlə insan tərəfindən izlənir və çoxları yeni imkanları məhz buradan tapır. Bu da göstərir ki, sosial media təkcə əyləncə üçün yox, həm də real həyat qərarlarına təsir edən bir məkana çevrilib.
Özünə dürüst ol və düşün, bu gün telefona neçə dəfə baxmısan. Böyük ehtimalla dəqiq sayını bilmirsən. Çünki bu artıq vərdişə çevrilib. Bəzən sadəcə beş dəqiqə baxım deyib telefonu götürürsən. Amma bir də ayılırsan ki, yarım saat keçib. Bu zaman ərzində yazılar oxuyursan, paylaşımlara reaksiya verirsən, bəzən də şərh yazırsan. Bu hərəkətlərin hamısı sənin rəqəmsal izinə əlavə olunur.
İnsanlar bəzən bunun fərqində olmur, amma hər bir klik, hər bir söz sənin haqqında məlumat yaradır. Sosial mediada aktiv olmaq pis deyil, amma nə qədər vaxt sərf etdiyini və orada necə davrandığını bilmək çox vacibdir. Çünki bu davranışlar sonradan sənin haqqında fikir formalaşdıran əsas mənbəyə çevrilə bilər.
Artıq insanlar yaşadıqlarını əvvəl paylaşır, sonra yaşayır. Harasa gedəndə əvvəl şəkil çəkilir, sonra ətrafına baxılır. Bir hadisə baş verəndə əvvəl telefon çıxarılır, sonra reaksiya verilir. Sanki hər an kiməsə göstərmək üçün hazırlanır. Bu vəziyyət insanları daha düşüncəsiz davranmağa sürükləyə bilər. Bir anlıq əsəblə yazılan cümlə sonradan böyük problem yarada bilər. İnsan bəzən paylaşımın nəticəsini düşünmür, amma qarşı tərəf bunu fərqli başa düşə bilər. Xüsusilə iş axtaranlar üçün bu daha risklidir. Çünki şirkətlər sosial mediaya baxır və namizəd haqqında məlumat toplayır. Məsələn, bəzi vakansiyalar üçün müraciət edənlərin profilləri də yoxlanılır və uyğun davranışlar axtarılır. Bu da göstərir ki, virtual məkanda etdiklərin real həyatına birbaşa təsir göstərə bilər. Ona görə də paylaşım edərkən bir az dayanıb düşünmək çox önəmlidir.

PAYLAŞIMLAR İŞ HƏYATINA NECƏ TƏSİR EDİR?

Sosial mediada etdiyin hər paylaşım sənin şəxsiyyətin, düşüncə tərzin və davranışların haqqında məlumat verir. İnsanlar səni real həyatda tanımadan əvvəl artıq sənin haqqında fikir formalaşdırır. Rəhbər, gələcək iş yoldaşın və hətta müştərilər belə yazdıqlarına, paylaşdığın şəkillərə və verdiyin reaksiyalara baxaraq sənin necə biri olduğun barədə qənaətə gəlir. Bəzən bir cümlə, bir şərh və ya bir şəkil sən istəmədən də olsa sənin xarakterini əks etdirə bilər. İnsanlar səni sözlərinə görə tanıyır, çünki sosial mediada hər şey sənə məxsusdur və məsuliyyət də səndir. Paylaşdığın fikirlər sənin dünyagörüşünü göstərir, reaksiyaların emosional vəziyyətini ortaya qoyur. Yazı üslubun isə sənin ünsiyyət bacarığını əks etdirir. Bu səbəbdən sosial mediada atılan hər addım iş həyatına birbaşa və ya dolayı yolla təsir edir. Bəzən sən özün fərqində olmadan, amma başqaları səni qiymətləndirərkən sosial media davranışlarını əsas götürür. Bu da o deməkdir ki, virtual məkanda göstərdiyin davranış real karyerana təsir göstərə bilər.

KÖHNƏ PAYLAŞIMLARIN SƏNİ İZLƏMƏSİ

İllər əvvəl yazdığın bir status bu gün qarşına çıxa bilər. O vaxt sən başqa cür düşünürdün, bəlkə də daha az təcrübən var idi. İnsan zamanla dəyişir, inkişaf edir, baxışları formalaşır. Amma internet bu dəyişiklikləri nəzərə almır. Bir dəfə paylaşdığın fikir uzun müddət orada qalır və səni təmsil etməyə davam edir. İnsan dəyişsə də, paylaşım olduğu kimi qalır. Bu da o deməkdir ki, keçmişdə yazdıqların indiki həyatına təsir göstərə bilər. Məsələn, yeni iş üçün müraciət edəndə kimsə sənin köhnə paylaşımlarını görüb sənin haqqında səhv təsəvvür yarada bilər. Sən artıq o insan olmaya bilərsən. Amma qarşı tərəf bunu bilməz. Ona görə də insanlar səni indiki davranışına yox, tapdıqları paylaşımlara görə qiymətləndirə bilər. Bu isə bəzən haqsızlıq yaratsa da, real vəziyyətdir. İnternet keçmişi saxlayır və lazım olmayan vaxtda ortaya çıxara bilir. Bu səbəbdən paylaşım edərkən gələcəyi də düşünmək lazımdır.

ZARAFAT ADI İLƏ EDİLƏN SƏHVLƏR

Dostlar arasında gülməli görünən paylaşımlar iş mühitində tam fərqli qəbul edilə bilər. Sən zarafat etdiyini düşünə bilərsən, amma başqası bunu hörmətsizlik, məsuliyyətsizlik və ya etik qaydalara zidd hesab edə bilər. Hər mühitin öz qaydası var və hər zarafat hər yerə uyğun deyil. Sosial mediada paylaşılan zarafatlar səni tanımayan insanlar tərəfindən də görülür. Onlar sənin niyyətini bilmədən yazdıqlarını oxuyur və özlərinə görə nəticə çıxarır. Bəzən bir cümlə kiməsə toxuna bilər, kiminsə narazılığına səbəb ola bilər. Sən bunu ciddi qəbul etməyə bilərsən. Amma qarşı tərəf bunu çox fərqli başa düşə bilər. Bu da sənin haqqında mənfi fikir formalaşdırır. İş mühitində hörmət çox önəmlidir. Sosial mediada etdiyin paylaşımlar bu hörməti zədələyə bilər. Zarafat etmək pis deyil, amma bunun yerini və zamanını düzgün seçmək vacibdir. Sosial mediada yazılan hər söz sənin adınla bağlıdır və məsuliyyəti də sən daşıyırsan. Buna görə də paylaşım etməzdən əvvəl düşünmək, bunun başqaları tərəfindən necə qəbul ediləcəyini nəzərə almaq lazımdır.

İŞƏGÖTÜRƏNLƏR SOSİAL MEDİAYA BAXIRMI?

Qısa cavab bəli. Bu gün bir çox şirkət namizəd haqqında əlavə məlumat toplamaq üçün sosial media hesablarını yoxlayır. Artıq bu proses gizli deyil və normal qəbul olunur. CV-də yazılan məlumatlar insanın peşəkar tərəfini göstərir. Amma sosial media onun şəxsiyyəti haqqında daha çox ipucu verir. İşəgötürənlər üçün təkcə təcrübə və diplom vacib deyil, namizədin davranışları, ünsiyyət tərzi və etik dəyərlərə münasibəti də önəmlidir. Sosial media isə bütün bunları açıq şəkildə göstərir. İnsanlar necə danışır, başqalarına necə cavab verir, hansı mövzulara münasibət bildirir, necə reaksiya göstərir, bunlar diqqətlə izlənilir. Bir şirkət öz imicini qorumaq istəyirsə, işə götürəcəyi şəxsin də bu imicə uyğun olub-olmadığını bilmək istəyir. Bu səbəbdən sosial mediaya baxmaq artıq seçim deyil, zərurətə çevrilib. Namizəd bunu bilməlidir və hesablarını buna uyğun şəkildə idarə etməlidir.

HR MÜTƏXƏSSİSLƏRİNİN GİZLİ ARAŞDIRMALARI

Müsahibədə hamı özünü yaxşı tərəfdən göstərməyə çalışır. Hamı sakit, anlayışlı, məsuliyyətli və peşəkar görünür. Amma sosial media insanın real davranışlarını ortaya qoyur. HR mütəxəssisləri bunu bildiyi üçün namizədin profillərinə baxır və oradakı paylaşımları analiz edir. Orada yazılan şərhlər, istifadə olunan sözlər, verilən reaksiyalar insanın əsl xarakterini göstərir. Bəzən müsahibədə çox mədəni görünən biri sosial mediada aqressiv davranışlar sərgiləyə bilər. Bu isə işəgötürən üçün ciddi siqnaldır. Şirkətlər konflikt yaradan, etik qaydalara əməl etməyən və ünsiyyətdə problem yaşayan insanları komandalarına daxil etmək istəmir. Buna görə də HR mütəxəssisləri sosial mediaya baxaraq riskləri öncədən görməyə çalışır. Bu araşdırmalar açıq şəkildə bildirilməsə də, çox vaxt həyata keçirilir və qərarlara təsir edir.

İLK TƏƏSSÜRATIN ONLAYN FORMALAŞMASI

Səni üz-üzə görməmişdən əvvəl artıq profilinə baxıblar. Yəni ilk təəssürat səninlə danışmazdan əvvəl formalaşır. Bu çox önəmlidir. Çünki insan haqqında yaranan ilk fikir sonradan çətin dəyişir. Əgər sosial media profilində qarışıq, aqressiv və məsuliyyətsiz paylaşımlar varsa, qarşı tərəf səni də belə biri kimi qəbul edə bilər. Sən real həyatda fərqli olsan belə, insanlar gördüklərinə inanır. Profil şəkli, yazı üslubu, paylaşılan mövzular hamısı ilk təəssürata təsir edir. Bəzən bir şəkil və ya bir cümlə bütün qərarı dəyişə bilər. Ona görə də sosial mediada özünü necə təqdim etdiyin çox vacibdir. İnsanlar səni tanımadan əvvəl artıq sənin haqqında qərar verə bilər. Bu qərar iş imkanlarına da birbaşa təsir göstərə bilər. Onlayn görünüşün real həyatda qurduğun karyeranın bir hissəsinə çevrilir.

MÜSBƏT İMİC NECƏ QURULMALIDIR?

Sosial mediada müsbət imic qurmaq üçün məqsədli və düşünülmüş davranmaq lazımdır. Hər paylaşım sənin haqqında məlumat verir və insanlar səni bu paylaşımlara əsasən tanıyır. Ona görə də paylaşım etməzdən əvvəl özünə sual vermək çox vacibdir. Bu yazı məni necə göstərir, bu fikir gələcəkdə mənim əleyhimə işləyə bilərmi, qarşı tərəf bunu necə qəbul edəcək. Bu sualların cavabını düşündükdən sonra paylaşım etmək daha sağlam qərardır. Müsbət imic təkcə yaxşı görünmək deyil, məsuliyyətli davranmaqdır. Sosial mediada etik qaydalara əməl etmək, insanlara hörmətlə yanaşmaq, aqressiv dildən uzaq durmaq müsbət imicin əsas hissəsidir. İnsanlar səninlə işləmək istəyərkən etibarlı, sakit və anlayışlı biri olduğunu görmək istəyir. Sosial media bu xüsusiyyətləri göstərmək üçün bir fürsətdir. Paylaşımlarında balans saxlamaq, şəxsi həyatla peşəkar tərəfi qarışdırmamaq da çox önəmlidir. Bu şəkildə sən özün haqqında daha düzgün və sağlam təsəvvür yarada bilərsən.

PAYLAŞIM STRATEGİYASI

Özün üçün aydın qaydalar müəyyən etmək sosial mediada səni qoruyar. Hansı mövzulara toxunacağını, hansılardan uzaq duracağını əvvəlcədən qərarlaşdırmaq lazımdır. Məsələn, emosional vəziyyətdə olanda paylaşım etməmək, mübahisəli mövzulardan uzaq durmaq və başqalarını təhqir edən məzmundan çəkinmək yaxşı strategiyadır. Hər kəsin öz dəyərləri və sərhədləri var. Sən də bunları özün üçün müəyyən etməlisən. Paylaşımlarında ardıcıllıq saxlamaq da önəmlidir. Bir gün çox ciddi, ertəsi gün məsuliyyətsiz görünən paylaşımlar etmək insanlarda qarışıqlıq yarada bilər. İnsanlar sənin necə biri olduğunu anlamaqda çətinlik çəkər. Ona görə də öz üslubunu formalaşdırmaq və ona sadiq qalmaq lazımdır. Paylaşım strategiyası sənə nəyi paylaşmalı, nəyi paylaşmamalı olduğunu xatırladır. Səni səhvlərdən qoruyur. Bu strategiya həm şəxsi həyatını, həm də karyeranı balansda saxlamağa kömək edir.

ÖZÜNÜ DOĞRU TƏQDİM ETMƏK

Sosial mediada özünü doğru təqdim etmək çox vacibdir. Olduğun kimi görünmək əsasdır, amma bu, məsuliyyətsiz davranmaq demək deyil. İnsanlar sənin real tərəfini görmək istəyir. Amma bu tərəfin mədəni, hörmətli və ölçülü olması vacibdir. Paylaşımlarında necə danışdığın, hansı sözlərdən istifadə etdiyin, insanlara necə cavab verdiyin sənin ünsiyyət bacarığını göstərir. Sanki iş müsahibəsinə gedirmiş kimi davranmaq faydalıdır. Orada necə diqqətli olursansa, sosial mediada da eyni diqqəti göstərmək lazımdır. Bu o demək deyil ki, süni olmalısan, sadəcə özünün ən yaxşı tərəfini göstərməlisən. İnsanlar səninlə işləmək istəyərkən səni sosial mediadan tanıyır. Bu tanışlıq onların qərarına təsir edir. Ona görə də paylaşımlarınla etibarlı, məsuliyyətli və peşəkar biri olduğunu göstərmək çox önəmlidir. Bu yanaşma sənin karyeran üçün uzunmüddətli fayda verə bilər.

İŞ YERİNDƏ SOSİAL MEDİA PROBLEMLƏRİ

Bəzən iş yerində yaşanan narazılıqlar, anlaşılmazlıqlar və stress sosial mediaya daşınır. İnsan əsəbləşəndə və ya ədalətsizlik gördüyünü düşünəndə bunu paylaşmaq istəyir. Amma bu cür paylaşımlar vəziyyəti düzəltmək əvəzinə daha da gərginləşdirir. İş yerində olan məsələni açıq şəkildə sosial mediaya çıxarmaq problemi böyüdür və nəzarətdən çıxara bilər. Çünki bu paylaşımları təkcə dostların yox, rəhbərlik, iş yoldaşları və kənar insanlar da görə bilər. Bu isə şirkət daxilində narazılığa səbəb olur və münasibətləri korlayır. Bəzən sadə bir cümlə böyük söz-söhbət yaradır. Bu söz-söhbət iş mühitinə mənfi təsir edir. Rəhbərlik bu cür davranışları məsuliyyətsizlik kimi qəbul edə bilər. Şirkətlər problemlərin daxildə həll olunmasını istəyir. Çünki sosial mediada yayılan fikirlər qurumun imicinə zərər verə bilər. Buna görə də işlə bağlı narazılığı açıq platformalarda paylaşmaq karyera baxımından risklidir. Problemi düzgün kanallar vasitəsilə, sakit və mədəni şəkildə həll etmək hər zaman daha sağlam yanaşmadır.

RƏHBƏRLƏ KONFLİKT

Rəhbər haqqında yazılan bir paylaşım çox ciddi nəticələrə səbəb ola bilər. İnsan əsəbləşəndə bəzən emosiyalarına qapılır və düşündüyündən artıq şey yazır. Bu paylaşımlar rəhbərlik tərəfindən hörmətsizlik kimi qəbul edilə bilər. Hətta sən birbaşa ad çəkməsən belə, dolayı yolla kimdən danışdığın başa düşülə bilər. Bu isə iş mühitində gərginlik yaradır və qarşılıqlı etibarı zədələyir. Rəhbər səni komandaya uyğun olmayan, konflikt yaradan biri kimi görə bilər. Bu da sənin işdəki mövqeyinə mənfi təsir göstərə bilər. Bəzən bu cür paylaşımlar xəbərdarlıqla bitmir, işdən ayrılmağa qədər gedə bilər. Çünki şirkətlər daxili problemlərin ictimai platformalarda müzakirə olunmasını istəmir. Rəhbərlə problem yaşayırsansa, bunu sosial mediada deyil, birbaşa ünsiyyət yolu ilə həll etmək daha düzgün və sağlam addımdır. Bu həm peşəkar davranışdır, həm də karyeranı qoruyur.

KOMANDA DAXİLİNDƏ ETİBARIN İTMƏSİ

İş yoldaşlarını sosial mediada paylaşım mövzusu etmək etibarı ciddi şəkildə sarsıdır. Sən bəlkə bunu zarafat kimi yazırsan. Amma qarşı tərəf bunu alçaldıcı və ya hörmətsiz qəbul edə bilər. Heç kim arxasınca danışılmasını və ya açıq platformada müzakirə olunmasını istəmir. İş mühitində etibar çox önəmlidir. İnsanlar bilməlidir ki, aralarında olan söhbətlər kənara çıxmayacaq. Əgər kimsə iş yoldaşlarını sosial mediada paylaşırsa, başqaları da ona etibar etməz. Komanda ruhu zəifləyir, insanlar bir-birindən uzaqlaşır. Bu isə işin keyfiyyətinə və ümumi atmosferə mənfi təsir göstərir. Sən bəlkə niyyətin pis olmaya bilər. Amma nəticə hər zaman fərqli ola bilər. İş yoldaşları səninlə səmimi olmaqdan çəkinə bilər. Çünki qorxar ki, sabah bu söhbət də paylaşım mövzusuna çevrilər. Buna görə də işlə bağlı məsələləri sosial mediaya çıxarmaq əvəzinə, daxildə həll etmək daha doğru və sağlam yanaşmadır. Bu həm komanda münasibətlərini qoruyur, həm də sənin peşəkar imicini saxlayır.

MÜBAHİSƏLİ MÖVZULARDAN UZAQ DURMAQ

Sosial mediada bəzi mövzular var ki, demək olar hər zaman gərginlik yaradır. Bu mövzular ətrafında müzakirələr tez bir zamanda mübahisəyə çevrilir. İnsanlar bir-birinə qarşı aqressiv mövqe tutur. Belə mühitdə yazılan hər fikir sənin adınla əlaqələndirilir və karyerana birbaşa təsir göstərə bilər. Sən öz fikrini sərbəst ifadə etmək istəyə bilərsən. Amma unutma ki, sosial media şəxsi dost çevrəsi ilə məhdudlaşmır. Yazdıqlarını səni tanımayan insanlar da oxuyur və bu paylaşımlar sənin haqqında fikir formalaşdırır. Mübahisəli mövzulara qoşulmaq səni emosional vəziyyətə sala bilər. Bu da düşünmədən yazmağa səbəb ola bilər. Nəticədə isə peşəkar imicin zədələnə bilər. Şirkətlər və rəhbərlər konflikt yaradan, gərgin müzakirələrdə aktiv olan insanlarla işləmək istəmir. Çünki belə davranışlar iş mühitində də problemlərə səbəb ola bilər. Sosial mediada mübahisə doğuran mövzulardan uzaq durmaq karyeranı qorumaq üçün vacib addımdır.

SİYASƏT VƏ DİNİ MÖVZULAR

Siyasət və dini mövzular insanları çox tez qarşı-qarşıya qoyur. Hər kəsin öz baxışı, inancı və düşüncə tərzi var. Sənin fikrin sənə doğru görünə bilər, amma başqaları bunu qəbul etməyə bilər. Bu da mübahisəyə və gərginliyə səbəb olur. Sosial mediada bu mövzularda yazılan paylaşımlar tez bir zamanda böyük müzakirəyə çevrilir və insanlar bir-birini incidir. Sən niyyətin nə qədər yaxşı olsa da, yazdığın fikir kiməsə toxuna bilər. Qarşı tərəf bunu şəxsi qəbul edə və sənə qarşı mənfi mövqe tuta bilər. Bu cür mübahisələr isə sənin adınla bağlı qalır. İşəgötürən və ya rəhbərlik sənin bu paylaşımlarını görüb səni konflikt yaradan biri kimi qəbul edə bilər. Bu isə karyera imkanlarına mənfi təsir göstərə bilər. Ona görə də siyasət və dini mövzularla bağlı fikirlərini sosial mediada açıq şəkildə paylaşmaq risklidir və düşünülmüş qərar tələb edir.

AQRESSİV ŞƏRHLƏRİN FƏSADLARI

Birinə əsəbləşib yazdığın şərh sənin adınla qalır. Həmin an emosiyalarına qapılıb sərt sözlər işlədə bilərsən. Amma bu sözlər sonradan sənin əleyhinə işləyə bilər. Şərhi silsən belə, artıq gec ola bilər. Qarşı tərəf və ya başqa biri ekran görüntüsü götürmüş ola bilər. Bu isə həmin yazının uzun müddət dolaşmasına səbəb ola bilər. Aqressiv şərhlər sənin necə biri olduğunu göstərir. İnsanlar səni səbirsiz, hörmətsiz və nəzarətsiz biri kimi tanıya bilər. İş mühitində isə belə davranışlar qəbul edilmir. Şirkətlər sakit, anlayışlı və ünsiyyət bacarığı yüksək olan insanlarla işləmək istəyir. Sosial mediada sərgilədiyin aqressiv davranışlar bu imici zədələyir. Buna görə də əsəbləşəndə dərhal yazmaq əvəzinə bir az səbr etmək, vəziyyəti sakitləşdikdən sonra qiymətləndirmək daha doğru qərardır. Bu yanaşma səni bir çox problemdən qoruyar və karyerana zərər gəlməsinin qarşısını alar.

RƏQƏMSAL İZ NƏDİR?

Rəqəmsal iz internetdə buraxdığımız bütün məlumatların ümumi adıdır. Sosial mediada etdiyin paylaşımlar, yazdığın şərhlər, bəyəndiyin postlar, qoşulduğun qruplar və hətta axtardığın mövzular belə bu izə daxildir. İnsanlar bəzən düşünür ki, sadəcə paylaşım edən zaman məlumat buraxır, amma əslində internetdə etdiyin hər hərəkət sənin haqqında məlumat yaradır. Bu məlumatlar sənin maraqlarını, baxışlarını, davranış tərzini və ünsiyyət üslubunu göstərir. Yəni sən istəməsən də, internet sənin bir növ rəqəmsal portretini formalaşdırır. İşəgötürənlər, rəhbərlər və hətta yeni tanış olduğun insanlar bu izlərə baxaraq sənin haqqında fikir formalaşdıra bilər. Bəzən sən özün fərqində olmadan, amma başqaları sənin onlayn davranışlarını analiz edir. Rəqəmsal iz karyera baxımından çox vacibdir. Sən bu izi nə qədər düzgün idarə etsən, gələcəkdə o qədər az problem yaşaya bilərsən. Hər paylaşımın, hər şərhin və hər reaksiyanın sənin adınla bağlı olduğunu unutmaq olmaz.

İNTERNET HEÇ NƏYİ UNUTMUR

İnsanlar bəzən düşünür ki, paylaşımı siləndə məsələ bitir. Amma reallıq tam fərqlidir. Silinmiş paylaşımlar belə müxtəlif arxivlərdə, başqa insanların telefonlarında və ya sistemlərdə qala bilər. Kiminsə ekran görüntüsü götürməsi kifayətdir ki, o paylaşım uzun müddət dövr etsin. Bu isə o deməkdir ki, bir dəfə yazılan söz tam yox olmaya bilər. İllər sonra belə qarşına çıxa bilər və sən bu vəziyyətə hazır olmaya bilərsən. O vaxtkı düşüncələrinlə indiki baxışların uyğun gəlməyə bilər, amma qarşı tərəf bunu bilməz. Sadəcə paylaşımı görüb qərar verər. Bu da sənin üçün xoş olmayan nəticələr yarada bilər. İnternet yaddaşlıdır və keçmişi saxlayır. Buna görə də hər paylaşım etməzdən əvvəl onun gələcəkdə sənə necə təsir göstərə biləcəyini düşünmək çox vacibdir. Çünki bəzən bir anlıq yazılan söz uzun müddət sənin qarşına çıxa bilər.

KARYERANI QORUMAQ ÜÇÜN NƏ ETMƏLİ?

Sosial mediadan tam uzaqlaşmaq mütləq deyil. Sadəcə ağıllı və məsuliyyətli istifadə etmək kifayətdir. Hər kəs sosial mediadan istifadə edir və bu artıq həyatın bir hissəsidir. Vacib olan odur ki, sən bu platformaları öz əleyhinə yox, xeyrinə çevirəsən. Bunun üçün də bəzi qaydalara əməl etmək lazımdır. Paylaşımlarında etik davranmaq, başqalarına hörmətlə yanaşmaq və aqressiv üslubdan uzaq durmaq əsas şərtlərdəndir. Özünü idarə etmək, emosiyalara qapılıb dərhal yazmamaq da çox vacibdir. Sosial mediada necə görünmək istədiyini əvvəlcədən müəyyən et və buna uyğun davran. Bu yanaşma sənin peşəkar imicini qoruyar və gələcəkdə problemlərin qarşısını alar. Unutma ki, karyera illərlə qurulur. Amma bir səhv paylaşım onu risk altına qoya bilər.

HESABLARIN GİZLİLİYİ

Şəxsi hesablarını yalnız tanıdığın insanlara açıq saxlamaq riskləri xeyli azaldır. Hər kəsin həyatında paylaşmaq istəmədiyi məqamlar var və bu çox normaldır. Sosial media parametrlərindən istifadə edərək hesabını qapalı saxlamaq sənin üçün qoruyucu addımdır. Bu zaman paylaşımlarını yalnız seçdiyin insanlar görə bilir. Bu da kənar şəxslərin sənin haqqında yanlış fikir formalaşdırmasının qarşısını alır. Açıq hesabda isə hər kəs yazdıqlarını oxuya, şəkillərinə baxa və nəticə çıxara bilər. Bu isə istəmədiyin vəziyyətlər yarada bilər. Hesabın gizli olduqda sən daha rahat olursan və paylaşım edərkən əlavə narahatlıq keçirmirsən. Bu da sosial mediadan daha sağlam istifadə etməyə kömək edir. Gizlilik ayarlarını vaxtaşırı yoxlamaq və yeniləmək də çox vacibdir.

ÖZÜNÜ YOXLAMA VƏRDİŞİ

Paylaşım etməzdən əvvəl özünə sual vermək çox faydalı vərdişdir. Bu yazı məni necə göstərəcək, bu fikir gələcəkdə mənim əleyhimə işləyə bilərmi, qarşı tərəf bunu necə qəbul edəcək. Bu sualları özünə vermək səni bir çox səhvdən qoruyar. İnsan bəzən emosiyalarına qapılıb düşünmədən yazır, amma sonradan peşman olur. Bu peşmanlıq isə artıq gec ola bilər. Ona görə də yazını paylaşmazdan əvvəl bir neçə saniyə dayanmaq və düşünmək kifayətdir. Bu sadə vərdiş sənin sosial mediada daha məsuliyyətli davranmağına kömək edər. Zamanla bu sənə avtomatik vərdişə çevrilər və artıq düşünmədən paylaşım etməzsən. Bu da karyeranı qorumaq üçün çox vacib addımdır.

SOSİAL MEDİADAN DÜZGÜN İSTİFADƏ YOLLARI

Sosial media təkcə risk deyil, böyük fürsətdir. Düzgün istifadə etdikdə sənə yeni imkanlar aça, inkişafına töhfə verə və karyerana müsbət təsir göstərə bilər. Bu platformalarda peşəkar biliklərini paylaşa, maraqlı sahələr üzrə məlumatlar öyrənə və özünü inkişaf etdirə bilərsən. Məsələn, ixtisasınla bağlı yazılar oxumaq, mütəxəssisləri izləmək və onların paylaşımlarından faydalanmaq sənin dünyagörüşünü genişləndirir. Sosial media sənə öz sahəndə tanınmaq imkanı da yaradır. Faydalı məzmun paylaşan insanlar zamanla etibar qazanır. Bu da onların adının tanınmasına səbəb olur. İnsanlar sənin yazılarını oxuyur. Fikirlərinə dəyər verir və səni peşəkar biri kimi qəbul etməyə başlayır. Bu isə gələcəkdə iş imkanlarının artmasına gətirib çıxara bilər. Vacib olan odur ki, sən sosial mediadan məqsədli istifadə edəsən. Boş və mənasız paylaşımlar yerinə, dəyər yaradan məzmunlara üstünlük verəsən. Bu yanaşma səni fərqləndirir və karyerana müsbət təsir göstərir. Sosial mediada necə tanınmaq istədiyini əvvəlcədən düşünmək və buna uyğun davranmaq lazımdır.

ŞƏXSİ VƏ PEŞƏKAR HESABLARIN AYRILMASI

Şəxsi və peşəkar hesabların ayrılması balansı qorumağa kömək edir. Hər iki sahənin öz qaydası və məqsədi var. Şəxsi hesabda ailə, dostlar və yaxın çevrə ilə ünsiyyət qurmaq mümkündür. Orada daha rahat və sərbəst davranmaq olar. Amma peşəkar hesabda artıq fərqli yanaşma lazımdır. Orada paylaşdığın hər məzmun sənin imicini formalaşdırır. Bu hesabda daha ölçülü, məsuliyyətli və sahənlə bağlı paylaşımlar etmək məsləhətdir. Bu ayrılıq səni bir çox riskdən qoruyur. Şəxsi həyatınla bağlı paylaşımlar peşəkar çevrəyə qarışmır. Bu da anlaşılmazlıqların qarşısını alır. İşlə bağlı paylaşımları da ayrıca platformada etmək daha məqsədəuyğundur. Bu zaman səni izləyən insanlar nə gözlədiyini bilir və sənə uyğun münasibət göstərir. Şəxsi və peşəkar hesabların ayrı olması sənə rahatlıq verir. Hər iki tərəfi daha yaxşı idarə etməyə imkan yaradır. Bu yanaşma həm karyeranı qoruyur, həm də şəxsi həyatını balansda saxlamağa kömək edir.